Wie wel eens een krant openslaat, ontkomt er niet aan. Geregeld lees je ergens een artikel waarin op de een of andere manier sprake is van geweld tegen vrouwen en meisjes. Dit weekend nog in Het Parool een groot verhaal over vrouwen die gedumpt worden door hun mannen in Marokko.
Geen papieren, geen geld, geen ticket terug naar Nederland. Wel de schaamte en de vernedering verlaten te zijn om nog maar niet te spreken over de sociale uitsluiting die hen in hun geboortedorp ten deel valt als bekend wordt dat manlief hen heeft achtergelaten.
Huiselijk geweld
Nu het thema over geweld binnen het seksualiteitsjaar van Aletta enige tijd aan de gang is, valt me op hoeveel vormen van geweld er wel niet zijn. Waarbij het directe fysieke en seksuele geweld waarin vrouwen en meisjes altijd het onderspit delven, het meest bekend is. Sommige onderzoeken noemen huiselijk geweld, waarbij sprake is van zowel fysiek als seksueel geweld, ‘de omvangrijkste vorm van geweld in onze samenleving’ (1). Bijna een op de acht Nederlanders tussen de 18 en 70 jaar zou wel eens op de een of andere manier te maken hebben gehad met deze vorm van geweld. Dat zijn cijfers waar je koud van wordt.
We Can Campagne
Gelukkig is er veel aandacht voor deze vorm van geweld. Een laagdrempelige manier waarmee iedereen kan bijdragen aan vermindering van huiselijk geweld is de We Can Campagne. Opgericht in Bangladesh in 2004 en nu verspreid over de hele wereld slaan mensen hun handen ineen om een einde te maken aan het geweld tegen vrouwen en meisjes. Nederland doet sinds 2009 mee en ik ben sinds dit voorjaar ook een ‘changemaker’. Het principe is eenvoudig. Een beetje zoals de slogan uit de vorige eeuw ‘verbeter de wereld en begin bij jezelf’. Dat betekent dat je aandacht vraagt voor het onderwerp en je omgeving aan het nadenken zet over geweld en de vormen waarin zich dat voordoet. Het is een kleine stap, maar zoals zo vaak, maken vele kleine stappen samen een grote.
De waarde van een meisjesleven
In de bibliotheek van Aletta is heel veel literatuur te vinden over geweld tegen vrouwen en meisjes. In mijn zoektocht naar ‘interessante’ bronnen voor dit blog, stuitte ik onder andere op het boek Woman, Child for Sale. The new slave trade in the 21st century. Een onluisterend boek in 2004 geschreven door journalist Gilbert King. Hij zet de vele cijfers over dit onderwerp op een rijtje en plaatst recente onderzoeken naar moderne slavenhandel in een internationaal perspectief. En de vele voorbeelden die hij noemt zijn ronduit schokkend. Een van de voorbeelden is me bijgebleven omdat de bedragen waarvoor je een meisje kunt kopen zo laag zijn. Londense onderzoeksjournalisten hebben uitgevogeld dat het mogelijk is voor slechts 500 pond in het ‘bezit’ te komen van Cubaanse tienermeisjes. Met andere woorden zo weinig is een Cubaans meisjesleven waard.
Moderne slavenhandel
King betoogt dat moderne slavenhandel vooral vrouwen en kinderen raakt. Er zijn wereldwijd meer dan 15 miljoen kinderen die in onvrijheid leven, of ze nu aan het werk gezet worden in het huishouden of verkocht aan een bordeel. Hun lot is ondraaglijk slecht en hun armoede en het gebrek aan onderwijs vormt de basis van de slavenhandel. Hij citeert, toen nog senator Hillary Clinton, die de slavenhandel ‘dark side of globalisation’ noemt. Maar laat tegelijkertijd zien dat slavenhandel van alle tijden en alle culturen is. En dat de moderne slavenhandel een lucratieve business is voor de handelaren. Er is wereldwijd meer ruim 12 miljard dollar mee gemoeid. En de pakkans, is uitermate klein.
Lichtpuntjes
Ik werd niet vrolijk van dit onderwerp. Sterker nog, ik werd zelfs een beetje cynisch. Toch zijn er ook lichtpuntjes die wel hoop geven. Het feit bijvoorbeeld dat mensen als Hillary Clinton en andere invloedrijke personen hun invloed willen aanwenden om het geweld tegen vrouwen en meisjes aan te pakken. En natuurlijk de eerder genoemde WE Can Campagne. Waarbij kleine daden, ook van jou of mij een verschil kunnen maken. Al is het maar in één mensenleven.
Antia Wiersma is Hoofd Projecten, Marketing en Acquisitie bij Aletta. Sinds dit voorjaar Changemaker en schrijft geregeld blogs over verschillende onderwerpen.
(1) Movisie, rapport over huiselijk geweld, januari 2010