Aletta Blogt

'Een goede leider maakt leiders, geen volgelingen'

Over vrouwelijk leiderschap zijn veel publicaties verschenen.
Het verbaast me dan ook niet als mensen mij regelmatig de vraag stellen: “Wat is jouw stijl van het leidinggeven?” Dit impliceert een ’stijlselectie’ waar ik weinig voor voel. Het lijkt alsof we gevangen zitten in de retoriek van dichotomieën van wij- zij, allochtonen-autochtonen, moslims- niet moslims, westers-niet westers, links-rechts, elite-volk en last but not least vrouwen-mannen.

Ik ben een vrouw, Iraans-Nederlands, moslim, niet-westers, moeder, schrijfster, een sporter en nog veel meer. Diversiteit is voor mij niet zo zwart-wit. Diversiteit zit in ieder van ons. Wie dat doorheeft, ziet het. Je moet niet denken in termen van vrouwelijk en mannelijk leiderschap.

Een leider van 21ste eeuw kijkt naar de diversiteit van de identiteiten die de mens behelst. Dit betekent dat je nooit één stijl van leidinggeven kunt hebben, laat staan een mannelijke of een vrouwelijke. De nieuwe leiders moeten hun ego opzij zetten voor de talenten van anderen. Het is de kunst om je eigen ’ik’ te overstijgen en de wereld van een ander te betreden. Dit is een mentaliteitskwestie die iedereen moet uitdagen om verder te kijken dan wat we gewend zijn en vanzelfsprekend vinden. De veranderende wereld vraagt om deze verruimende blik. Een beperking hierin is een verlies van talent en toekomst. Er is moed, lef en doorzettingsvermogen voor nodig om je als leidinggevende kwetsbaar op te stellen en continu en consistent te (laten) reflecteren op je eigen vanzelfsprekendheden.

Om het denken en handelen vanuit dichotomieën te doorbreken dienen de leiders, mijns inziens, naast diversiteit ook aandacht te hebben voor collectiviteit. Een collectiviteit is, volgens de definitie, een groep die dusdanig groot is, dat niet alle leden interactie met elkaar hebben, maar waarbij nog wel sprake is van gedeelde waarden, doelen en saamhorigheid. Veel instituties zoals de wetenschap, het Koninklijke Huis, de rechtelijke macht, de vakbeweging en katholieke kerk liggen onder vuur. Deze instituties krijgen nu kritiek van de samenleving. Deugen ze van binnen wel?

Als je een willekeurig krant doorbladert, is het onthutsend wat je tegenkomt: de wereldwijde corruptie in de voetbalwereld, een enorme fraude waardoor een minister van een land aftreedt, politici die het parlement hebben voorgelogen, exorbitante beloningen in de zorg en ga zo maar door. Dat is niet mijn wereld. Het verlies van geestelijke waarden is het verlies van de moraliteit.

In mijn ogen moeten zowel de mannelijke als vrouwelijke leiders een omgeving creëren waarin met vertrouwen wordt gewerkt aan collectiviteit, zonder dat dit de individuele vrijheden in het geding brengt. Welke waarden wil je samen delen en koesteren, wat vind je samen goed, wat versta je onder rechtvaardigheid en hoe ga je met elkaar om? Kortom: collectief de dialoog aangaan die nodig is om verbinding en saamhorigheid te creëren, te onderhouden en kritisch te reflecteren.

Het is mijn overtuiging dat een leider van de 21ste eeuw, man of vrouw, door diversiteit en collectiviteit geen volgelingen maakt, maar zelfstandige leiders met een vrije, kritische geest.

Guity Mohebbi (1964) vluchtte als een 19 jarige medicijnstudente in 1984 uit Iran naar Nederland. Ze studeerde hier Verpleegkunde en vervolgens Politicologie aan de Vrije Universiteit van Amsterdam. Guity is momenteel directeur Relatiebeheer bij ProRail. Daarnaast is ze lid van de Raad van Toezicht bij ICCO en ASW.

Titel: citaat Nelson Mandela